Birecik Kalesi
Birecik Kalesi, Şanlıurfa'nın Birecik ilçesinde, Fırat Nehri'nin doğu yamacında, yüksek ve sert kalker kayalık bir tepe üzerine inşa edilmiş tarihi bir yapıdır. İlk inşa tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, Asurlular döneminde yapıldığı ve çeşitli medeniyetler tarafından onarıldığı düşünülmektedir. Tarihi kaynaklarda, yapının üzerinde bulunduğu beyaz kalker tepe nedeniyle "Beyaz Kale" (Kal'etül Beyza/Beyda) olarak da anıldığı geçer. Büyük kesme taşlardan yapılan kalenin, eskiden 30-40 metreyi bulan duvarları ve 12 burcu olduğu bilinmektedir, ancak günümüzde büyük bir kısmı tahrip olmuştur. Kale, en büyük onarımı Memlüklüler döneminde, özellikle Sultan Kayıtbay zamanında (15. yüzyıl) görmüştür. Bu döneme ait kitabeler, kaleyi çevreleyen ve günümüze Urfa Kapısı ile Meçan Kapısı olmak üzere iki kapısı ulaşan surlarda hala görülebilmektedir. Son yıllardaki toprak kaymaları nedeniyle kaleye erişim zorlaşmıştır ve yapının büyük bir bölümü maalesef ayakta değildir. Birecik Kalesi ziyareti; öğrencilerin ortak miras bilincini ve kayaç yapısı gözlemini somutlaştırmak için en güvenli ve zengin içerikli tarih-doğa istasyonlarından biridir.
Konum
Adres: Kalealtı Caddesi, Merkez Mahalle, Birecik, Şanlıurfa, Güneydoğu Anadolu Bölgesi, 63400, Türkiye
Ziyaret Gün ve Saatleri
Aşağıda belirtilen gün ve saatler arasında ziyarete açıktır.
Erişilebilirlik Özellikleri
Engelsiz erişim imkânlarının ve rehber hizmetlerinin bulunup bulunmadığı bilgisine yer verilmiştir.
- Engelsiz Erişim
- Rehberlik Hizmeti
Ziyaret Notları
Kalenin belirli bölümlerinde restorasyon veya güvenlik çalışması olma ihtimaline karşı, gezi gününden önce Birecik Belediyesi Kültür Müdürlüğü ile iletişime geçilerek güncel durum teyit edilmelidir. Birecik Kalesi ziyareti şu an için ücretsizdir. Herhangi bir giriş ücreti talep edilmemektedir. Kale İçerisinde: Tarihi dokunun korunması ve çevre kirliliğinin önlenmesi amacıyla kale surları içerisinde yemek yenilmesi kesinlikle yasaktır. Öğrencilerin su ihtiyaçlarını yanlarında taşımalarına izin verilmeli; ancak beslenme molası kalenin hemen alt kısmındaki sahil bandında yer alan parklar veya sosyal tesislerde planlanmalıdır. Kale surlarının bazı bölümlerinde korkuluk bulunmamaktadır. Öğrencilerin sur kenarlarına yaklaşmaması ve duvarların üzerine çıkmaması konusunda gezi öncesi ve sırasında kesin talimat verilmelidir. Kale zemini doğal kayaç (kalker) ve aşınmış taşlardan oluşmaktadır. Düşme ve burkulmaları önlemek için öğrencilerin kaymaz tabanlı spor ayakkabı giymesi sağlanabilir. Kalenin labirentvari yapısı ve geniş alanı nedeniyle öğrenciler asla tek başına bırakılmamalı; her 10-15 öğrenci için en az bir refakatçi öğretmen belirlenebilir. Açık alan olduğu için yaz aylarında şapka ve güneş kremi kullanımı; rüzgarlı havalarda ise sur tepesindeki esintiye karşı uygun kıyafet seçimi önemlidir.
İletişim Bilgileri
Öğrenme Çıktıları
- HB.1.4.4. Millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
- HB.1.4.1. Yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilme
- MAT. 1.3.4. Günlük yaşamda karşılaşılan geometrik yapılardaki geometrik şekilleri çözümleyebilme
- HB.2.4.1. Yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri belirleyebilme
- HB.2.4.1. Yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri belirleyebilme
- FB.3.3.1. Kayaçlar, madenler ve mineraller ile ilgili tümdengelimsel akıl yürütebilme
- HB.3.4.1. Yakın çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemini fark edebilme
- SB.4.3.3. Yakın çevresindeki ortak miras ögelerini tanımanın önemini yorumlayabilme
- SB.4.2.2. Yakın çevresinden hareketle doğa ve insan ilişkisini çözümleyebilme
- SB.5.3.1. Yaşadığı ildeki ortak miras ögelerine ilişkin oluşturduğu ürünü paylaşabilme
- SB.5.3.2. Anadolu’da ilk yerleşimleri kuran toplumların sosyal hayatlarına yönelik bakış açısı geliştirebilme
- T.K.5.1. Konuşma sürecini yönetebilme
- DKAB.5.5.1. Dinin mimarimize etkisini çözümleyebilme
- T.K.6.11. Konuşmasında tahminlerinden yararlanabilme
- T.K.6.24. Uygun geçiş ve bağlantı ifadelerini kullanabilme
- DKAB.6.3.4. Vatanını sevmenin önemi hakkında çıkarım yapabilme
- T.K.7.25. Konuşmasında beden dilini ve mekânı etkili kullanabilme
- SB.7.3.3. Osmanlı kültür ve medeniyet unsurlarına ilişkin oluşturduğu ürünü paylaşabilme
- T.K.8.26. Konuşma sürecine yönelik öz yansıtma yapabilme/kendini uyarlayabilme
- T.K.8.11. Konuşmasında tahminlerinden yararlanabilme
- T.K.8.1. Konuşma sürecini yönetebilme
- İTA.8.1.1. Mustafa Kemal’in doğduğu dönemde Osmanlı Devleti’nin içinde bulunduğu siyasi, sosyal ve ekonomik durumu neden ve sonuçlarıyla yorumlayabilme